Markwandeling 2025, dag 1

Geschreven door Tami de Lange 

Wat een fantastische eerste etappe van de Markwandeling vandaag, georganiseerd vanuit het 𝗣𝗿𝗼𝗴𝗿𝗮𝗺𝗺𝗮𝗯𝘂𝗿𝗲𝗮𝘂 𝗦𝘁𝗿𝗼𝗼𝗺𝗴𝗲𝗯𝗶𝗲𝗱 𝗠𝗮𝗮𝘀! Met een groep van 11 enthousiaste wandelaars begonnen we in het prachtige bronnengebied van de Mark: het Turnhouts Vennengebied. Na een korte kennismaking vertelden Drej en Els van Natuurpunt ons meer over dit unieke natuurgebied, gelegen op de waterscheiding tussen het Maas- en Scheldestroomgebied.

Al snel na de start komen we in een heel ander landschap terecht: uitgestrekte mais- en aardappelvelden, die veel water vragen in een gebied waar juist water moet worden vastgehouden. Af en toe worden we begroet door wat koeien of paarden. De Mark zelf is hier nog nauwelijks zichtbaar, vaak verscholen achter een dikke haag van riet.

Net na de rioolwaterzuivering van Merksplas is het tijd voor een waterkwaliteitsmeting. De waardes voor nitraat, nitriet en ammonium zijn gelukkig zeer goed, alleen de fosfaat waarde zit ruim boven de toegestane norm volgens de Europese waterkwaliteitsrichtlijn (KRW). Deze stof is o.a. afkomstig uit de landbouw (mest en kunstmest) en menselijk afvalwater uit huishoudens.

We lopen verder, al is het niet altijd mogelijk om direct langs de Mark te wandelen. Toch is het landschap onmiskenbaar gevormd door de rivier: ook wanneer het water zelf niet zichtbaar is, zie je duidelijk waar de Mark haar weg heeft ingesleten.

Het is bijzonder om deze tocht te maken met een groep mensen die elkaar grotendeels nog niet kende. Onderweg delen we ervaringen, inzichten en perspectieven. Ieder vanuit een eigen achtergrond en expertise. De Mark is vandaag onze verbindende blauwe lijn; een rivier die niet alleen het landschap verbindt, maar ook ons als groep.

Via het imposante Gelmelslot (momenteel in gebruik als gevangenis) krijgen we een korte toelichting op de geschiedenis van de Koloniën van Weldadigheid in deze regio.

We wandelen verder door open weidegebied naar de Laermolen, waar in maart een vispassage is aangelegd. Hiermee is het laatste knelpunt voor vismigratie op Vlaams grondgebied in de Mark opgelost. In Nederland zijn nog twee barrières, maar ook daar wordt aan verbetering gewerkt. Zo wordt het voor vissen binnenkort mogelijk om zich vrij te verplaatsen van de monding tot aan de bron van de Mark.

Met een paar fanatiekelingen lopen we nog door naar de multiparametersonde van de Vlaamse Milieumaatschappij op de grens tussen Nederland en België. Hier worden een aantal waterkwaliteitsparameters continu gemeten. Via een QR-code ter plaatse kan iedereen de actuele waterkwaliteit op dit punt eenvoudig bekijken. Een mooie manier om betrokkenheid te vergroten.

Na een mooie, leerzame en verbindende dag nemen we afscheid bij het eindpunt van de eerste etappe. Morgen gaan sommigen van ons verder met etappe 2. Ik kijk ernaar uit!